Anasayfa / Manşet / TARIM ORMAN BAKANLIĞINA BAĞLI KOOPERATİFLERİN KURULUŞ SÜRECİ/Abdullah ÇAVUŞ/Bağımsız Denetçiler Derneği Başkanı (30.03.2021)

TARIM ORMAN BAKANLIĞINA BAĞLI KOOPERATİFLERİN KURULUŞ SÜRECİ/Abdullah ÇAVUŞ/Bağımsız Denetçiler Derneği Başkanı (30.03.2021)

TARIM ORMAN BAKANLIĞINA BAĞLI KOOPERATİFLERİN KURULUŞ SÜRECİ

Abdullah ÇAVUŞ/Bağımsız Denetçiler Derneği Başkanı (30.03.2021)

Tarımsal amaçlı kooperatifler ile ilgili araştırma serimizin 3. bölümünde Tarım Orman Bakanlığına Bağlı Kooperatiflerin kuruluş işlemleri hakkında bilgi verilecektir.

Tarımsal kalkınma, sulama, pancar ve su ürünleri kooperatiflerinin kuruluş işlemleri Bakanlık Makamının 08.04.2004 tarihli ve 246 sayılı onayı ile yürürlüğe giren tarımsal amaçlı kooperatif kuruluş işlem ve görev talimatı gereği, Bakanlık İl Müdürlüklerince yürütülmekte olup, pancar ekicileri kooperatifleri ile konu bazında kooperatif üst kuruluşlarının kuruluşları ise T.C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca yapılmaktadır.

I- TARIM ORMAN BAKANLIĞINA BAĞLI KOOPERATİFLER

Tarım ve Orman Bakanlığı görev alanında bulunan ve 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununa göre kuruluşları yapılan Tarımsal Amaçlı Kooperatifler aşağıdaki gibidir.

1-Tarımsal Kalkınma Kooperatifi

2-Sulama Kooperatifi

3-Su Ürünleri Kooperatifi

3-Pancar Ekicileri Kooperatifleri,

Tarımsal amaçlı bu kooperatifler tarımsal bir faaliyeti gerçekleştirmek üzere köy, belde, ve ilçe (kırsal alan özelliği taşıyan) gibi yerleşim merkezinde kurulabilmektedir.

II- KURULUŞ İŞLEMLERİ

Tarımsal amaçlı bu kooperatifler, amacı ve çalışma konularında yer alan faaliyetleri gerçekleştirmek üzere köy, belde ve ilçe merkezi gibi kırsal alan özelliğini taşıyan yerleşim birimlerinde kurulabilmektedir.

1163 sayılı Kanuna Tabii olan Tarım Orman Bakanlığı görev alanı içerisinde bulunan kooperatiflerin kuruluşu genel olarak aynı olup burada örnek olarak Tarımsal Kalkınma Kooperatifinin Kuruluş işlemlerini aşağıdaki gibidir.

1- Birinci Aşama:

Bir yerleşim biriminde, tarımsal faaliyette bulunmak amacıyla kooperatif kurmak için en az 7 çiftçiden oluşan bir kurucu heyet teşkil edilir.

Müteşebbis heyette yer alan çiftçilerin imzasını taşıyan ve tarımsal kalkınma kooperatifi kurma talebini belirten dilekçe ve ‘’Yerleşim Yeri ‘’ belgeleri Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl Müdürlüğüne intikal ettirilir.

Bakanlık İl Müdürlüğünce teşkil ettirilen etüt komisyonu tarafından kooperatifin kurulacağı yerleşim birimi/birimlerinin doğal kaynak ve tarımsal potansiyeli, coğrafi, sosyo-ekonomik durumuna ilişkin mahallinde yapılan tetkik ve değerlendirmeler ile Kırsal Kalkınma ve Örgütlenme Şube Müdürlüğü’nün kooperatifin kurulup kurulmayacağı hususundaki görüş ve tekliflerini (müspet/menfi) içeren “Kuruluş Etüt Raporu” düzenlenir.

Bakanlık; İl Müdürlüğünün kuruluş etüt raporunu müspet bularak, kooperatifin kuruluşunu uygun görmesi halinde, “Etüt Tebligatını” onaylar.

Bakanlık İl Müdürlüğü’nce kooperatife kuruluş ön izni verildiğini belirten “Etüt Tebligatı” ile kuruluş işlemlerini esas alan anasözleşmeler İlçe Müdürlüğüne veya Geçici Yönetim Kurulu Başkanlığına gönderilir.

2- Aşama/Noter:

Anasözleşmeler doldurulmadan önce, kurucu heyette yer alan kurucu ortaklar, kooperatif kuruluş işleminin tescil ve ilanı ile kuruluş genel kurulu toplantısına kadar görev yapmak üzere”Geçici Yönetim Kurulu” üyelerini belirler.

Bu üyelerin ve sonradan seçilecek yönetici ve denetçilerin 3. dereceye kadar (bu derece dahil) akraba olmamaları gerekir.

Anasözleşmelerin kurucu heyet tarafından doldurulması için boş bırakılan yerler etüt raporundaki bilgileri teyit edecek şekilde ve usulüne uygun doldurulur ve noter huzurunda imza edilir.

Her bir kurucu ortak tarafından taahhüt edilen sermayenin (en az ¼’ü olmak üzere) peşin ödenen ortaklık paylarından oluşan kuruluş sermayesi, Geçici Yönetim Kurulunca emanete alınarak, bu husus bir tutanakla beyan edilir.

Mevcut anasözleşmelere göre bir kurucu/ortak kooperatife girerken en az “100”pay taahhüt etmek zorundadır. Bir ortaklık payının değeri “1.-TL’dir.” Buna göre; bir kurucu ortak tarafından en az “100.- TL.” taahhüt edilmesi ve bunun ¼’ü olan “25.-TL’nin” peşin ödenmesi gerekir.

Noter tasdikli anasözleşmeler, kuruluşta taahhüt edilen sermayenin peşin ödenen miktarını içeren kuruluş sermayesine ilişkin teslim tutanağı ve diğer belgeleri içeren kuruluş evrakları İlçe Müdürlüğüne verilir.

3- Üçüncü Aşama-Tescil Aşaması:

1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 3. maddesine göre kuruluş onayı alınır. Bakanlık İl Müdürlüğünün onayı ile kooperatife “kuruluş izni” verildikten sonra anasözleşmeler kurucu heyete intikal ettirilmek üzere İl/İlçe Müdürlüğüne veya doğrudan kooperatif geçici yönetim kuruluna gönderilir.

1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 3. ve 7. maddeleri gereğince, Kooperatif geçici yönetim kurulunca tescil ve ilan ettirilir.

Buna göre; kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki Ticaret Sicili Memurluğuna en geç (1) ay içerisinde müracaat edilerek kooperatifin tescili talep edilir. Tescil işlemi ile kooperatifin Ticaret Sicil Memurluğuna sicil kaydı yaptırılarak anasözleşmelere tescil şerhi verilir. Aynı gün Mahalli Vergi Dairesinden vergi numarası alınır.

Aynı Kanunun 3. maddesinde belirtilen hususların ilanı için ilan beyannamesi tanzim edilir.

Kooperatifin kuruluşuna ait sicil ilan beyannamesinde belirtilen hususların Ankara’da yayımlanan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde ilan edilmesiyle kooperatifin kuruluşu tamamlanarak tüzel kişilik kazanmış olur.

Kooperatifin kuruluş tescil ve ilanını içeren belgeler Bakanlık İl Müdürlüğüne intikal ettirildiğinde, Geçici Yönetim Kurulunca emanete alınan kuruluş sermayesinin kooperatif adına bankada açılacak hesaba yatırılması için talimat verilir.

Kuruluş ilanının Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlanmasını takip eden (1) ay içinde “Kuruluş Genel Kurul Toplantısı” yapılır. Kooperatifin asli Yönetim ve Denetim Kurulu üyeleri seçilir.

4- Son Aşama :

Daha sonra Mahalli Ticaret Sicil Memurluğunun tescil şerhini taşıyan 1 adet tescilli anasözleşme ve kooperatif kuruluş ilanının yayımlandığı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi nüshası ile kuruluş genel kurul toplantısının yapıldığına dair kuruluş genel kurul toplantısı bilgi formu tanzim edilerek Bakanlığa gönderilir.

Ayrıca, 1163 Sayılı kooperatifler Kanunu, Yetki Devrine ilişkin Bakanlık Makamının 08.04.2004 tarih ve 246 sayı ile yürürlüğe giren Tarımsal Amaçlı Kooperatiflerin Kuruluş İşlem ve Görev Talimatı ve Bakanlık Genelgelerine uygun olarak kooperatiflerin kuruluş işlemleri ile ilgili belgelerin kontrolleri Bakanlık İl Müdürlüğünce yapılır.

Kuruluş işlemlerinde noksanlıklar varsa giderilir ve Bakanlık İl Müdürlüğünde oluşturulan arşivlerde kooperatif dosyalarında muhafaza edilir.

 

KAYNAKÇA

https://ankara.tarimorman.gov.tr/Belgeler/liftet/tarimsalamaclikooperatiflerinkurulusislemleri.pdf

Hakkında admin

Check Also

DİJİTAL OBURLUK VE DİJİTAL DİYET/Abdullah ÇAVUŞ-Toplumsal Uzlaştırma ve Uzlaştırmacılar Derneği Başkanı(27.03.2021)

DİJİTAL OBURLUK VE DİJİTAL DİYET Abdullah ÇAVUŞ/Toplumsal Uzlaştırma ve Uzlaştırmacılar Derneği Başkanı (27.03.2021) Obezite, tüm …

Bir yorum

  1. Sn Başkanım gelişmiş ülkelerin tümünün izlediği kalkınma ve büyüme prensibi olan koperatifciligin ülkemizdeki yeri, yapısı ve önemi hakkında akademik düzeyde hazırlamış olduğunuz bu makalesinde dolayı sizi tebrik ediyor, ilgilenleri bilgilendirdiginiz için teşekkür ediyorum. Çalışmalarınızda başarılar diliyorum. Sevgi ve saygılarımı sunarım.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×