Abdullah ÇAVUŞ – BİLGİ & DENEYİM PAYLAŞIM PORTALI “Bilgiye sahip olarak doğmuş birisi değilim. Öğrenmeye çalışıyorum ve Öğretmeyi seviyorum” Konfüçyüs
İlgili Yazılar
DERNEK GELİRLERİ ALINDI BELGESİ NEDİR?
(100 SORUDA DERNEKLER KANUNU SORU-84)
Abdullah ÇAVUŞ/E.Vergi Müfettişi-Bağımsız Denetçi
Dernekler, üyelerden alabilecekleri ‘’ Üye Aidatı ‘’ ve ‘’ Bağış ‘’ gibi Gelirleri Alındı Makbuzu ile tahsil etmek zorundadırlar.
Derneklere yapılan nakit BAĞIŞLAR ve ödenen ÜYE AİDATLARI 2 tür belge ile kabul edilebilir.
Bunlar dernek gelirleri alındı belgesi ve derneğin banka hesabına para yatırıldığını gösteren banka dekontudur.
Dernek gelirleri alındı belgesi yönetim kurulu kararı ile bir matbaaya derneğe özel olarak bastırılır.
5253 sayılı Dernekler Kanununa 25/3/2020 tarihinde eklenen Ek Madde 2 ile derneklerle ilgili her türlü kayıt ile iş ve işlemin elektronik ortamda da yapılabilir hükmünün yürürlüğe girmesiyle derneklere elektronik ortamda ALINDI BELGESİ düzenleme imkanı getirildi.
“e-Alındı Belgesi” adıyla Dernekler Bilgi Sistemi (DERBİS) içerisinde derneklerin hizmetine sunulan uygulamayla, gelir tahsilinde kullanılan alındı belgelerinin basılması, kontrolü ve dağıtımında yaşanan güçlüğün ortadan kaldırılması, kağıt israfının önlenmesi, hesap verebilir, şeffaf ve etkin bir dernek yönetiminin sağlanması amaçlanmıştır.
Uygulamayla yönetim kurulu tarafından e-alındı belgesi düzenleme yetkisi verilen kişiler, derneğe üye aidatını ödemek veya bağışta bulunmak isteyen kişilerin ad-soyad, TCKN, cep telefonu, varsa e-posta adres bilgilerini DERBİS’e girerek e-alındı belgesini düzenleyebilecektir.
E-ALINDI BELGESİ bir sonraki yazımızın konusunu oluşturacaktır.
Derneğe bağış yapan veya üye aidatını ödeyen kişiye bir nüshası verilir.
1-Dernekler Yönetmeliğindeki Düzenleme
Konuya ilişkin Dernekler Yönetmeliği 38.ci maddesinde düzenleme yapılmış olup madde metni aynen aşağıdaki gibidir.
“Madde 38 – Dernek gelirleri alındı belgesi ile tahsil edilir. Dernek gelirlerinin bankalar aracılığı ile tahsili halinde banka tarafından düzenlenen dekont veya hesap özeti gibi belgeler alındı belgesi yerine geçer.
Dernek giderleri ise fatura, perakende satış fişi, serbest meslek makbuzu gibi harcama belgeleri ile yapılır. Ancak, 31.12.1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesi kapsamında bulunan ödemeler için 04.01.1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre gider pusulası düzenlenir. Bu kapsamda da bulunmayan ödemeler için Ek-13’te yer alan Gider Makbuzu veya banka dekontu gibi belgeler harcama belgesi olarak kullanılır.
2-Alındı Belgelerinin Bastırılması ve Kullanımı
Dernek gelirlerinin tahsilinde kullanılacak Alındı Belgeleri yönetmelikte gösterilen biçim ve ebatta yönetim kurulu kararıyla bastırılır. (Yönetmelik madde 42)
Bastırılan belgelerin adedi ile seri ve sıra numaralarının, onbeş gün içinde basımevleri tarafından mülki idare amirliğine bildirilmesi zorunludur.
3-Alındı belgelerinin kontrolü:
Bastırılan alındı belgelerinin seri ve sıra numaraları ile diğer baskı işlerinde kusur bulunup bulunmadığı, sayman üyece kontrol edilir. Kontrolde hatalı olduğu ortaya çıkan cilt veya formlar geri verilerek aynı miktarda yenisi bastırılır. Alındı belgeleri, matbaadan sayman üye tarafından bir tutanak ile teslim alınır.
4-Alındı belgelerinin deftere kaydı:
Dernek saymanınca teslim alınan alındı belgelerinin tamamı, numarası en küçük olan alındı belgesi cildinden başlamak üzere defterin yalnızca başlangıç, bitiş ve serisi sütunları doldurularak, her bir satırda bir alındı belgesi cildi gösterilecek şekilde alt alta yazılmak suretiyle kaydedilir. Defterin diğer sütunları, alındı belgesi ciltlerinin gelir tahsil edecek kişilere teslim edilmesi veya teslim edilen alındı belgesi cildinin iade edilmesi sırasında doldurulur. (Yönetmelik Madde 43)
5-Alındı belgelerinin kullanımı
Alındı belgeleri, gelir tahsil etme görev ve yetkisine sahip bulunanlara, sayman üyelerce imza karşılığı verilir ve kullanıldıktan sonra imza karşılığı geri alınır. (Yönetmelik Madde 45)
Bu işlemler Alındı Belgesi Kayıt Defterinde gösterilir.
Alındı belgeleri, sabit boyalı sert veya sivri uçlu tükenmez kalemle okunaklı bir biçimde silintisiz ve kazıntısız olarak doldurulur. Ödemede bulunana asıl yaprak koparılarak verilir, koçan kısmı ciltte bırakılır.
Düzenleme sırasında hata yapılırsa, hatalı belge yaprağı ödemede bulunana verilmez. Asıl ve koçan yaprakların üzerine “İPTAL” ibaresi yazılıp her ikisi koparılmadan ciltte bırakılır.
Form şeklinde bastırılan alındı belgeleri, elektronik sistemler aracılığıyla doldurulduktan sonra aslı ödemede bulunana verilir; sureti dosyasında muhafaza edilir.
6-Saklama süresi:
Defterler hariç olmak üzere, dernekler tarafından kullanılan alındı belgeleri, harcama belgeleri ve diğer belgeler özel kanunlarda belirtilen süreler saklı kalmak üzere, kaydedildikleri defterlerdeki sayı ve tarih düzenine uygun olarak 5 yıl süreyle saklanır. (Yönetmelik mad 39)
7– Alındı Belgesi Doldurulmasında Dikkat Edilecek Hususlar
Alındı belgesi doldurulma işlemi yapılırken mevcut yetki sahibi olan kişiler tarafından düzenlenme yetkisi bulunmaktadır. Eğer bu mümkün değilse ikincil olarak dernek yönetim kurulu asil üyeleri aracılığı ile düzenlenebilmektedir.
Alındı belgesinin doldurulması işlemi yapılırken, dikkatli olmak gereklidir.
Ancak bu şekilde sürpriz nitelikte karşınıza çıkabilecek dernek cezaları ile karşılaşmazsınız.
Bunun için aşağıda yer alan hususlara dikkat edilmesi elzemdir.
- Alındı belgeleri, gelir tahsil etme hususunda görev ve yetkisine sahip olan sayman üyeler tarafından imza karşılığı olacak şekilde verilir. Kullanıldıktan hemen sonra imza karşılığında geri alınmaktadır.
- Alındı belgesi, sabit renge sahip boyalı, sert uçlu ya da sivri uçlu tükenmez kalem ile okunaklı olacak biçimde doldurulmalıdır. Mevcut yazı silme izi ya da kazınma izi olmadan düzgün olmalıdır.
- Ödeme sırasında var olan asıl yapak koçandan koparılır. Kalan kısım ciltte bırakılır.
- Düzenleme yapılırken olası bir hata yapılması halinde, hata yapılmış olan kısım ödemede bulunan kişiye verilmez. Asıl koçanda kalır. Üzerine İPTAL ibaresi yazılır. Her iki kısım da koçandan koparılmadan bu hatalı bölüm koçanda bırakılır.
- Alındı belgeleri içeriğinde bulunan tüm bilginin eksiksiz olarak doldurulması ve ilgili kişi tarafından imzalanması suretiyle düzenlenir.
- Kişi dernek adına gelir tahsil etme konusunda yetkili ise, tahsil etmiş olduğu mevcut paraları 30 gün içinde dernek saymanına teslim etmelidir. Bunu yapamıyor ise derneğin banka hesabına gene 30 gün içinde yatırmalıdır.
- Yurtdışından derneklere yardım yapılacak ise, kayıtlara geçmesi açısından dernek banka hesabına yapılması zorunludur.
- Mevcut bağış yapan kişi gerçek kişi ise gelir tahsili kısmına TC Kimlik No yazılmalıdır.
- Tüzel kişi ise vergi kimlik numarası yazılmalıdır. Dernek ise Dernek Kütük No gelir tahsili kısmına yazılmalıdır.
- Gelir çeşidi kısmı bulunmaktadır. Bu bölgeye, tahsilatı ne üzerinden yaptıysanız, giriş yaparken de gelir çeşidinin türüne uygun belirtmek durumundasınız.
