Anasayfa / Manşet / TRT GELİRLERİNİN KAMU GELİRLERİ SINIFLANDIRMALARINDAKİ YERİ/Abdullah ÇAVUŞ/E.Vergi Müfettişi

TRT GELİRLERİNİN KAMU GELİRLERİ SINIFLANDIRMALARINDAKİ YERİ/Abdullah ÇAVUŞ/E.Vergi Müfettişi

TRT GELİRLERİNİN KAMU GELİRLERİ SINIFLANDIRMALARINDAKİ
YERİ

Abdullah ÇAVUŞ/E.Vergi Müfettişi/Devletin ve diğer kamu kuruluşlarının görevlerini yerine getirebilmeleri için gelire ihtiyaçları vardır. Bu ihtiyaç çeşitli kaynaklardan sağlanan kamu gelirleriyle karşılanmaktadır. Kamu ihtiyaçlarını karşılayacak olan kamu hizmetlerinin görülmesi için kamu harcamalarının yapılması gerekmektedir

Devlet
veya diğer kamu kuruluşları görevlerinin yerine getirebilmesi için yaptığı
harcamaları çeşitli gelir kaynaklarından elde ettiği kamu gelirleriyle
karşılamaktadır. Devletin bütün ihtiyaçlarını tek kaynak veya tek vergi ile
karşılamak mümkün değildir. Aynı zamanda toplumu oluşturan kişilerin ödeme
güçleri çeşitli kaynaklara dayanmaktadır. Mali mükellefiyetler toplumu meydana
getiren kişiler arasında bu kaynaklara göre dağıtılacağından çok çeşitli kamu
gelirleri ortaya çıkmaktadır. Bundan dolayı günümüzde kamu gelirleri çeşitli
kaynaklardan sağlanmaktadır.

Başlıca
kamu gelirlerini de şu şekilde sıralamak mümkündür:

  1. Vergiler
  2.  Harçlar
  3. Resimler
  4. Şerefiyeler
  5. Parafiskal
    gelirler
  6.  Para cezaları ve vergi cezaları
  7. Mülk
    ve teşebbüs gelirleri
  8.  Kamu borçlanmaları
  9. Para
    politikası ve para basmaktan doğan gelirler

10)
Sair gelirler (bağışlar, yardımlar, harp tazminatları ve ganimetler vs.)

Bu gelirlerden ilgisi nedeniyle sadece
vergi ve vergi benzeri gelir olarak tanımlanan parafiskal gelirlere ilişkin
hükümler aşağıda açıklanmaktadır.

1- VERGİ

Devlet
veya diğer kamu kuruluşlarının, kamu hizmetlerini görebilmeleri için toplumu
oluşturan kişilerden zora dayanarak ve karşılıksız olarak aldığı iktisadi
değerlere vergi denilmektedir.

Günümüzde,
devlet gelir ihtiyacının çok büyük bir kısmını vergilerle karşılamaktadır.

Klasik
devlet anlayışında meydana gelen gelişmeler sonucunda devletin sosyo-ekonomik
nitelikte önemli görevler yüklenmesi, vergilerin kamu gelirleri içindeki rolünü
ve ehemmiyetini artırmış bulunmaktadır.

Toplumu
oluşturan kişiler bakımından vergi, karşılıksız bir ödemedir. Vergi gelirleri,
kamu hizmetlerine, fertlerin elde ettiği yararlara bakılmaksızın
harcanmaktadır.

Yani,
hiç kimse devlete verdiği vergi kadar kendisine kamu hizmeti sunulmasını
isteyemez; hiç kimse, devletin gördüğü kamu hizmeti kadar, vergi vermek
isteğinde bulunamaz.

Ancak,
bunu vergiyi ödeyen fert ve kurumların, vergiyi tahsil eden devlet veya
vergilendirme yetkisine sahip olan diğer kamu kuruluşlarından hiç bir fayda
sağlamadığı anlamında yorumlamamak gerekir.

 Verginin tanımından da görüleceği üzere, vergi
devletin üstlenmiş olduğu, eğitim, güvenlik, yol, baraj, köprü vb . alt yapı
hizmetlerini karşılamak amacıyla alınmaktadır.

2- PARAFİSKAL GELİRLER:

Parafiskal
(vergi veya harç benzeri) gelirler, devletin hakimiyet hakkına dayanılarak elde
edilen bir kamu geliri türüdür.

Kamu
hizmeti gören bazı kamu veya yarı kamu kuruluşu niteliğinde olan iktisadi
sosyal ve mesleki kuruluşların kendi üyelerinden veya hizmetten
yararlananlardan çeşitli adlarla aldığı paralara parafiskal gelirler
denilmektedir.

Şu
halde parafiskal gelirler bazı kamu hizmetlerini gören kuruluşlar tarafından bu
hizmetlerin finansmanını sağlamak için alınmaktadır.

Ticaret
ve Sanayi Odaları, Ziraat Odaları, Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar, Bağ-kur,
Barolar, Tabib Odaları vs. gibi kuruluşların devletten aldıkları yetkiye
dayanarak yapmış oldukları kamu hizmetlerinin karşılığında üyelerinden veya
hizmetten yararlananlardan almış oldukları paralar, parafiskal gelirleri
oluşturmaktadır.

Bu
kurumlarca elde edilen parafiskal gelirler onların bütçelerinde yer almaktadır.
Bu kuruluşların sundukları kamusal hizmetlerle topladıkları parafiskal gelirler
arasında maliyet-fiyat ilişkisi bulunmadığı gibi, yükümlülerin sunulan
hizmetten yararlanmak istemedikleri takdirde yükümlülükten kurtulma olanağı da
yoktur.

Görüldüğü
gibi parafiskal gelirler vergiye çok benzemekte ve ona yaklaşmaktadır. Çünkü
parafiskal gelirlerde vergiler gibi birer zorunlu ödemedir.

5018
Sayılı Kamu Mali Kontrol Kanunu uygulamasında TRT Kamu Kurumu Niteliğindeki
Meslek Kuruluşları arasında sayılmıştır.

Dolayısıyla
3093 Sayılı TRT Gelirleri Kanununda sayılan Enerji Payı Geliri ile Bandrol
Ücreti Geliri Parafiskal Gelir Olarak nitelendirilmektedir.

3- VERGİLENDİRME AŞAMALARI VE TEMEL
KAVRAMLAR:

Sonuç
olarak vergilendirme hukukun da mevcut bulunan;

a-Mükellef

b-Vergiyi
Doğuran olay

c-Tarh

d-Tebliğ

e-Tahakkuk

f-Tahsil

g-İtiraz

ğ-
Vade

h-Ödeme
Süresi

ı-Ödeme
emri

i-Haciz
Varakası

j-Cebri
Tahsil Usulleri

k-Zaman
Aşımı

l-Tebliğ
Usulleri

m-Tebliğ
Yapılacak kimseler

Gibi
temel kavramlar, vergi benzeri gelir olarak tanımlanan parafiskal gelirler
içinde söz konusudur.

Her ne
kadar 3093 sayılı kanunda bu kavramlara ve usule ilişkin hükümlere yer
verilmemiş olsa da atıfta bulunulan veya ilgili bulunan diğer kanunlarda bu
kavramların tanımları ve aşamaları mevcut bulunmaktadır.

Bu
nedenle bu kavramların bilinmesi enerji payı ve bandrol gelirlerinin yasal
takibi açısından zorunluluk olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bir başka
yazımızda vergilendirme aşamaları olan;

-TARH

-TELİĞ

-TAHAKKUK

-TAHSİL

Aşamalarının
TRT bandrol ve TRT enerji payı gelirlerindeki karşılıklarını yazmaya
çalışacağız.

Abdullah ÇAVUŞ/E. Vergi Müfettişi

Hakkında admin

Check Also

İŞ-KUR KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ UYGULAMASI VE TALEP EDİLEN BELGELER (25.03.2020)

İŞ-KUR KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ UYGULAMASI TALEP EDİLEN BELGELER (25.03.2020) 1-Kısa Çalışma Ödeneği Uygulaması Desteği Genel …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×